[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"blog-post-تقویم-میلادی-چیست":3},{"post":4},{"slug":5,"title":6,"excerpt":7,"category":8,"tags":16,"author_name":17,"published_at":18,"jalali_date":19,"jalali_long":20,"gregorian_date":21,"featured_image_url":22,"reading_minutes":23,"reading_minutes_fa":24,"comments_count":25,"comments_count_fa":26,"is_featured":27,"content_html":28,"featured_image_alt":22,"updated_at":18,"seo":29,"toc":33,"related":65,"prev":91,"next":94},"تقویم-میلادی-چیست","تقویم میلادی چیست؟ از رومیان تا اصلاح گریگوری","تقویم میلادی (گریگوری) تقویم رایج بیشتر جهان است. ریشه‌اش به رومیان و ژولیوس سزار می‌رسد و در ۱۵۸۲ اصلاح شد؛ ماه‌ها، سال کبیسه، مبدأ سال‌شماری و فرقش با تقویم شمسی و قمری را بخوان.",{"slug":9,"name":10,"path":11},"انواع-تقویم","انواع تقویم",[12,15],{"slug":13,"name":14},"دانستنی-های-تقویم","دانستنی‌های تقویم",{"slug":9,"name":10},[],"تحریریه یادت بمونه","2026-10-01T20:57:03+00:00","۱۴۰۵\u002F۰۷\u002F۱۰","۱۰ مهر ۱۴۰۵","2026-10-02",null,8,"۸",0,"۰",false,"\u003Cp>تقویم میلادی چیست؟ همان تقویمی که بیشتر دنیا تاریخ را با آن می‌نویسد: سالی ۳۶۵ یا ۳۶۶ روزه با ۱۲ ماه که از ۱ ژانویه شروع می‌شود و سال‌هایش از تولد مسیح شمرده می‌شود. «گریگوری» هم می‌گویندش، از نام پاپ گرگوری سیزدهم که در ۱۵۸۲ کبیسه‌اش را اصلاح کرد. اینجا می‌خوانی از کجا آمده، کبیسه‌اش چطور کار می‌کند و با تقویم شمسی و قمری چه فرقی دارد. بقیهٔ تقویم‌ها را هم در \u003Ca href=\"\u002Fblog\u002Fcategory\u002F%D8%A7%D9%86%D9%88%D8%A7%D8%B9-%D8%AA%D9%82%D9%88%DB%8C%D9%85\">انواع تقویم\u003C\u002Fa> ببین.\u003C\u002Fp>\n\u003Ch2 id=\"heading-1\">تقویم میلادی دقیقاً چیست؟\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>تقویم میلادی یک تقویم خورشیدی است و امروز رایج‌ترین نظام تاریخ‌گذاری در دنیاست [۱]. «میلادی» به سال‌شماری‌اش برمی‌گردد: سال‌ها از تولد مسیح شمرده می‌شود (در لاتین Anno Domini، «در سال خداوند»). «گریگوری» به نسخهٔ اصلاح‌شدهٔ همین تقویم اشاره دارد: پاپ گرگوری سیزدهم در ۱۵۸۲ قاعدهٔ کبیسهٔ تقویم قدیمی‌تر، یعنی ژولینی (که ژولیوس سزار ساخته بود)، را عوض کرد [۲].\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>پس این تقویم دو لایه دارد: ساختار ماه‌ها و روزها از رومیان و سزار می‌آید و قاعدهٔ کبیسه‌اش کار گرگوری است.\u003C\u002Fp>\n\u003Ch2 id=\"heading-2\">قاعدهٔ کبیسه و ماه‌ها چطور است؟\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>هر سالی که بر ۴ بخش‌پذیر باشد کبیسه است، مگر سال‌های پایان سده (مثل ۱۹۰۰ و ۲۱۰۰) که فقط اگر بر ۴۰۰ بخش‌پذیر باشند کبیسه‌اند [۱]. پس ۱۸۰۰ و ۱۹۰۰ کبیسه نبودند، ۲۰۰۰ کبیسه بود و ۲۱۰۰ نخواهد بود [۱]. در هر ۴۰۰ سال ۹۷ سال کبیسه داریم و میانگین سال ۳۶۵٫۲۴۲۵ روز می‌شود. این تنها چیزی است که گرگوری در قاعدهٔ کبیسه عوض کرد [۱].\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>سال ۱۲ ماه دارد و طول ماه‌ها یکدست نیست. چند نام هم ریشهٔ روشنی دارند:\u003C\u002Fp>\n\u003Ctable>\n\u003Cthead>\n\u003Ctr>\n\u003Cth>ماه\u003C\u002Fth>\n\u003Cth>روز\u003C\u002Fth>\n\u003Cth>ریشهٔ نام\u003C\u002Fth>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003C\u002Fthead>\n\u003Ctbody>\n\u003Ctr>\n\u003Ctd>ژانویه\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>۳۱\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>ژانوس، خدای آغازها [۵]\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003Ctr>\n\u003Ctd>فوریه\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>۲۸ (کبیسه ۲۹)\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003Ctr>\n\u003Ctd>مارس\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>۳۱\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>مارس، خدای جنگ؛ در اصل ماه اول سال رومی [۵]\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003Ctr>\n\u003Ctd>آوریل\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>۳۰\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003Ctr>\n\u003Ctd>مه\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>۳۱\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003Ctr>\n\u003Ctd>ژوئن\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>۳۰\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003Ctr>\n\u003Ctd>ژوئیه\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>۳۱\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>ژولیوس سزار، از ۴۴ پیش از میلاد؛ نام قبلی: «ماه پنجم» [۵]\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003Ctr>\n\u003Ctd>اوت\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>۳۱\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>آگوستوس، از ۸ پیش از میلاد؛ نام قبلی: «ماه ششم» [۵]\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003Ctr>\n\u003Ctd>سپتامبر\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>۳۰\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003Ctr>\n\u003Ctd>اکتبر\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>۳۱\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003Ctr>\n\u003Ctd>نوامبر\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>۳۰\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003Ctr>\n\u003Ctd>دسامبر\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>۳۱\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003C\u002Ftbody>\n\u003C\u002Ftable>\n\u003Ch2 id=\"heading-3\">پیش از میلادی: تقویم رومی و ژولینی\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>به روایت سنت، تقویم ابتدایی روم ده ماه و ۳۰۴ روز داشت و از مارس شروع می‌شد؛ بعد از دسامبر زمستان یک فاصلهٔ بی‌ماه بود و روزهایش شمرده نمی‌شد [۳]. در تقویم جمهوری روم سال ۳۵۵ روز بود و برای اینکه از فصل‌ها عقب نیفتد، گاهی ماهی کبیسه میان ۲۳ و ۲۴ فوریه می‌گذاشتند. این کار با هیئت کاهنان بود و به گفتهٔ بریتانیکا، به‌خاطر اندکی سهل‌انگاری و مقداری بی‌اطلاعی و فساد، نامنظم انجام می‌شد و آشفتگی فصلی به بار می‌آورد [۳]. ماه کبیسه هنوز در تقویم‌های قمری‌خورشیدی زنده است؛ \u003Ca href=\"\u002Fblog\u002F%D8%AA%D9%82%D9%88%DB%8C%D9%85-%D8%B9%D8%A8%D8%B1%DB%8C\">تقویم عبری\u003C\u002Fa> و \u003Ca href=\"\u002Fblog\u002F%D8%AA%D9%82%D9%88%DB%8C%D9%85-%DA%86%DB%8C%D9%86%DB%8C-%DA%86%DB%8C%D8%B3%D8%AA\">تقویم چینی چیست\u003C\u002Fa> را ببین. در دههٔ ۴۰ پیش از میلاد تقویم مدنی روم سه ماه از خورشید جلو افتاده بود [۴].\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>ژولیوس سزار، به مشورت منجم اسکندرانی سوزیگنس، سال را ۳۶۵٫۲۵ روز گرفت: ماه‌ها ۳۰ یا ۳۱ روز شدند، جز فوریه که ۲۸ روز ماند و هر چهار سال یک‌بار ۲۹ روز شد [۴]. برای هم‌تراز کردن تقویم با خورشید، سال ۴۶ پیش از میلاد ۴۴۵ روز شد، و به‌خاطر سوءتفاهم‌هایی در اجرا، تقویم تا حدود سال ۸ میلادی هم درست کار نمی‌کرد [۴].\u003C\u002Fp>\n\u003Ch2 id=\"heading-4\">چرا در ۱۵۸۲ اصلاحش کردند؟\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>سال ژولینی ۳۶۵٫۲۵ روز بود؛ سال خورشیدی واقعی حدود ۳۶۵ روز و ۵ ساعت و ۴۸ دقیقه و ۴۵ ثانیه است، یعنی حدود ۱۱ دقیقه کوتاه‌تر [۴]. این اختلاف کوچک سال‌به‌سال جمع شد و تاریخ فصل‌ها را عقب برد.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>بریتانیکا از مشکل محاسبهٔ عید پاک می‌گوید: شورای نیقیه در ۳۲۵ میلادی عید پاک را به نخستین یکشنبهٔ پس از نخستین ماه کامل بعد از اعتدال بهاری گره زده بود و در آن زمان اعتدال ۲۱ مارس بود؛ اما تا زمان گرگوری، اعتدال واقعی به ۱۱ مارس آمده بود [۶]. شورای ترنت در ۱۵۶۲–۱۵۶۳ از پاپ خواست مشکل را حل کند و گرگوری سیزدهم در فوریه ۱۵۸۲ فرمان اصلاح را امضا کرد؛ طرح بر پایهٔ پیشنهادهای لوئیجی لیلیو، دانشمند ایتالیایی، با اصلاح‌هایی از کریستوفر کلاویوس، ریاضی‌دان و منجم یسوعی، بود [۶].\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>اجرایش عجیب بود: در اکتبر ۱۵۸۲ ده روز از تقویم حذف شد تا اعتدال به ۲۱ مارس برگردد. در نخستین کشورهای پذیرنده، پس از ۴ اکتبر ۱۵۸۲ یک‌راست ۱۵ اکتبر آمد؛ اکتبر را برگزیدند تا هیچ جشن مهم مسیحی از بین نرود [۶].\u003C\u002Fp>\n\u003Ch2 id=\"heading-5\">سال‌های میلادی را از کجا می‌شمریم؟\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>سال‌شماری میلادی ساختهٔ راهبی به نام دیونیسیوس اگزیگوس در حدود ۵۲۵ میلادی است. او نمی‌خواست نام دیوکلتیان، امپراتوری که مسیحیان را آزار داده بود، در سال‌شماری بماند و می‌خواست سال‌ها را از «تجسد» مسیح بشمارد [۷]. محاسبهٔ او دربارهٔ سال تولد مسیح با روایت‌های انجیل جور درنمی‌آید [۷]. سال صفر هم وجود ندارد: ۱ پیش از میلاد یک‌راست به ۱ میلادی می‌رسد [۷]. در فارسی به این دو بازه «پیش از میلاد» (پ.م.) و «میلادی» (م.) می‌گوییم.\u003C\u002Fp>\n\u003Ch2 id=\"heading-6\">تقویم میلادی چطور فراگیر شد؟\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>اصلاح گریگوری در ۱۵۸۲ برای دنیای کاتولیک بود: ظرف حدود یک سال ایالت‌های ایتالیا، پرتغال، اسپانیا و بخش‌های کاتولیک آلمان آن را پذیرفتند [۱]، اما کشورهای پروتستان و ارتدکس نخواستند از پاپ دستور بگیرند [۶]. بقیه به‌تدریج آمدند [۱]:\u003C\u002Fp>\n\u003Cul>\n\u003Cli>\u003Cstrong>۱۶۹۹:\u003C\u002Fstrong> ایالت‌های پروتستان آلمان\u003C\u002Fli>\n\u003Cli>\u003Cstrong>۱۷۵۲:\u003C\u002Fstrong> بریتانیا و مستعمراتش؛ ۱۱ روز حذف شد (پس از ۲ سپتامبر یک‌راست ۱۴ سپتامبر آمد)\u003C\u002Fli>\n\u003Cli>\u003Cstrong>۱۷۵۳:\u003C\u002Fstrong> سوئد\u003C\u002Fli>\n\u003Cli>\u003Cstrong>۱۸۷۳:\u003C\u002Fstrong> ژاپن\u003C\u002Fli>\n\u003Cli>\u003Cstrong>۱۹۱۲:\u003C\u002Fstrong> چین\u003C\u002Fli>\n\u003Cli>\u003Cstrong>۱۹۱۸:\u003C\u002Fstrong> جمهوری‌های شوروی\u003C\u002Fli>\n\u003Cli>\u003Cstrong>۱۹۲۳:\u003C\u002Fstrong> یونان؛ ۱۳ روز حذف شد\u003C\u002Fli>\n\u003C\u002Ful>\n\u003Cp>هر که دیرتر آمد، روز بیشتری حذف کرد، چون فاصلهٔ دو تقویم بیشتر شده بود [۱]. بریتانیکا می‌نویسد کشورهای اسلامی معمولاً تقویم میلادی را برای زندگی غیردینی به کار می‌برند و برای امور دینی تقویم اسلامی را نگه می‌دارند [۱]. در ایران تقویم رسمی کشور شمسی است (قانون ۱۱ فروردین ۱۳۰۴ [۹]) و میلادی کنار آن به کار می‌رود.\u003C\u002Fp>\n\u003Ch2 id=\"heading-7\">تقویم میلادی با شمسی و قمری چه فرقی دارد؟\u003C\u002Fh2>\n\u003Ctable>\n\u003Cthead>\n\u003Ctr>\n\u003Cth>ویژگی\u003C\u002Fth>\n\u003Cth>شمسی\u003C\u002Fth>\n\u003Cth>قمری\u003C\u002Fth>\n\u003Cth>میلادی\u003C\u002Fth>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003C\u002Fthead>\n\u003Ctbody>\n\u003Ctr>\n\u003Ctd>مبنا\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>خورشید (اعتدال بهاری)\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>ماه (هلال نو)\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>خورشید (قاعدهٔ حسابی)\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003Ctr>\n\u003Ctd>طول سال\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>۳۶۵ یا ۳۶۶ روز\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>۳۵۴ یا ۳۵۵ روز\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>۳۶۵ یا ۳۶۶ روز\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003Ctr>\n\u003Ctd>آغاز سال\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>اول بهار (نوروز)\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>۱ محرم\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>۱ ژانویه\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003Ctr>\n\u003Ctd>کبیسه\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>بر پایهٔ محاسبهٔ اعتدال\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>یک روز اضافه در ذی‌حجه\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>هر ۴ سال، جز سده‌های غیر ۴۰۰‌پذیر\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003Ctr>\n\u003Ctd>فصل‌ها\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>ثابت\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>می‌چرخند\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>تقریباً ثابت\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003Ctr>\n\u003Ctd>۹ مهر ۱۴۰۵\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>۹ مهر ۱۴۰۵\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>۱۹ ربیع‌الثانی ۱۴۴۸\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>۱ اکتبر ۲۰۲۶\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003C\u002Ftbody>\n\u003C\u002Ftable>\n\u003Cp>(ردیف آخر از time.ir [۸].)\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>تفاوت میلادی و شمسی در کبیسه و آغاز سال است: میلادی کبیسه را با یک قاعدهٔ حسابی ثابت می‌گیرد و سالش از ۱ ژانویه شروع می‌شود، نه از رویدادی در آسمان؛ شمسی کبیسه و آغاز سال را از لحظهٔ اعتدال بهاری می‌گیرد. ماجرای شمسی را در \u003Ca href=\"\u002Fblog\u002F%D8%AA%D9%82%D9%88%DB%8C%D9%85-%D8%B4%D9%85%D8%B3%DB%8C-%DA%86%DB%8C%D8%B3%D8%AA\">تقویم شمسی چیست\u003C\u002Fa> می‌خوانی. تفاوت میلادی و قمری هم اینجاست که سال میلادی حدود ۱۱ روز بلندتر از سال قمری است و برای همین مناسبت‌های قمری نسبت به میلادی هر سال جابه‌جا می‌شوند؛ این یکی در \u003Ca href=\"\u002Fblog\u002F%D8%AA%D9%82%D9%88%DB%8C%D9%85-%D9%87%D8%AC%D8%B1%DB%8C-%D9%82%D9%85%D8%B1%DB%8C-%DA%86%DB%8C%D8%B3%D8%AA\">تقویم هجری قمری چیست\u003C\u002Fa> آمده است.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>اگر می‌خواهی سال شمسی را سریع به میلادی ببری، قاعدهٔ سرانگشتی این است (تقریبی؛ برای روز و ماه دقیق از time.ir استفاده کن):\u003C\u002Fp>\n\u003Cul>\n\u003Cli>از اول فروردین تا حدود ۱۰ دی: سال شمسی + ۶۲۱ (۱۴۰۵ + ۶۲۱ = ۲۰۲۶).\u003C\u002Fli>\n\u003Cli>از حدود ۱۱ دی تا آخر اسفند: سال شمسی + ۶۲۲ (مثلاً ۱ ژانویهٔ ۲۰۲۷ برابر ۱۱ دی ۱۴۰۵ است).\u003C\u002Fli>\n\u003C\u002Ful>\n\u003Ch2 id=\"heading-8\">ایرانی‌ها کجا با تقویم میلادی روبه‌رو می‌شوند؟\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>وقتی بلیت هواپیما می‌خریم، مقاله‌ای بین‌المللی می‌خوانیم، برنامه‌ای نصب می‌کنیم یا از اینترنت چیزی سفارش می‌دهیم، تاریخ معمولاً میلادی است. time.ir هم هر سه تاریخ شمسی و قمری و میلادی را کنار هم نشان می‌دهد [۸]. بعضی مناسبت‌ها در ایران بر پایهٔ تقویم میلادی‌اند، مثل \u003Ca href=\"\u002Fblog\u002F%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE%DA%86%D9%87-%D9%88%D9%84%D9%86%D8%AA%D8%A7%DB%8C%D9%86\">ولنتاین\u003C\u002Fa> (۱۴ فوریه، در ۱۴۰۵ برابر ۲۵ بهمن) و روز جهانی زن (۸ مارس ۲۰۲۷، برابر ۱۷ اسفند ۱۴۰۵)؛ همهٔ آن‌ها را با نوع تقویم هر کدام در \u003Ca href=\"\u002Fblog\u002F%D8%AA%D9%82%D9%88%DB%8C%D9%85-%D9%85%D9%86%D8%A7%D8%B3%D8%A8%D8%AA-%D9%87%D8%A7-1405\">تقویم مناسبت‌های سال ۱۴۰۵\u003C\u002Fa> می‌بینی.\u003C\u002Fp>\n\u003Cblockquote>\n\u003Cp>\u003Cstrong>یادت بمونه:\u003C\u002Fstrong> میلادی هم خورشیدی است؛ فرقش با شمسی در کبیسه و آغاز سال است، نه در اینکه یکی خورشیدی باشد و دیگری نه.\u003C\u002Fp>\n\u003C\u002Fblockquote>\n\u003Ch2 id=\"heading-9\">محدودیت‌ها و چیزهایی که روشن نیست\u003C\u002Fh2>\n\u003Cul>\n\u003Cli>\u003Cstrong>کامل نیست.\u003C\u002Fstrong> سال گریگوری هر سال حدود ۱۱ ثانیه از سال خورشیدی بلندتر است؛ فصل‌ها حدود هر ۷٬۷۰۰ سال یک روز جابه‌جا می‌شوند [۱]. در زندگی روزمره اصلاً حس نمی‌شود.\u003C\u002Fli>\n\u003Cli>\u003Cstrong>ماه‌هایش یکدست نیستند.\u003C\u002Fstrong> طول ماه‌ها (۲۸ تا ۳۱ روز) ریشه در تقویم رومی دارد [۳]، نه در حساب.\u003C\u002Fli>\n\u003Cli>\u003Cstrong>آغاز سالش قراردادی است.\u003C\u002Fstrong> ۱ ژانویه نه اعتدال است و نه انقلاب؛ ژانویه بعدها جای مارس را به‌عنوان ماه اول گرفت [۵].\u003C\u002Fli>\n\u003Cli>\u003Cstrong>تاریخ‌های قدیمی همیشه با هم جور نیستند.\u003C\u002Fstrong> وقتی تاریخی از سدهٔ ۱۶ تا ۱۸ می‌خوانی، بپرس به تقویم ژولینی است یا گریگوری؛ فاصلهٔ آن دو در ۱۵۸۲ ده روز بود [۶].\u003C\u002Fli>\n\u003Cli>\u003Cstrong>تاریخ تقویم رومی تا حدی روایت است.\u003C\u002Fstrong> بریتانیکا بخش‌هایی از آن را به سنت پادشاهان اولیه نسبت می‌دهد [۳].\u003C\u002Fli>\n\u003Cli>\u003Cstrong>ورود به ایران.\u003C\u002Fstrong> نیافتیم که تقویم میلادی دقیقاً کِی و چگونه در ایران رایج شد و منبع معتبری برایش نداریم؛ برای همین دربارهٔ آن ننوشتیم.\u003C\u002Fli>\n\u003C\u002Ful>\n\u003Cp>برای دیدن تقویم‌ها کنار هم، سراغ \u003Ca href=\"\u002Fblog\u002F%D8%AA%D9%82%D9%88%DB%8C%D9%85-%D9%85%D9%86%D8%A7%D8%B3%D8%A8%D8%AA-%D9%87%D8%A7-1405\">تقویم مناسبت‌های سال ۱۴۰۵\u003C\u002Fa> برو؛ و اگر می‌خواهی بدانی چرا سال شمسی همیشه با بهار شروع می‌شود، \u003Ca href=\"\u002Fblog\u002F%D8%AA%D9%82%D9%88%DB%8C%D9%85-%D8%B4%D9%85%D8%B3%DB%8C-%DA%86%DB%8C%D8%B3%D8%AA\">تقویم شمسی چیست\u003C\u002Fa> را بخوان.\u003C\u002Fp>\n\u003Ch2 id=\"heading-10\">منابع\u003C\u002Fh2>\n\u003Col>\n\u003Cli>Britannica Editors. Gregorian calendar. \u003Cem>Encyclopaedia Britannica\u003C\u002Fem>. \u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fwww.britannica.com\u002Ftopic\u002FGregorian-calendar\" rel=\"noopener nofollow\">https:\u002F\u002Fwww.britannica.com\u002Ftopic\u002FGregorian-calendar\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fli>\n\u003Cli>Britannica Editors. Gregory XIII. \u003Cem>Encyclopaedia Britannica\u003C\u002Fem>. \u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fwww.britannica.com\u002Fbiography\u002FGregory-XIII\" rel=\"noopener nofollow\">https:\u002F\u002Fwww.britannica.com\u002Fbiography\u002FGregory-XIII\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fli>\n\u003Cli>Ronan, C. A. Calendar: The early Roman calendar. \u003Cem>Encyclopaedia Britannica\u003C\u002Fem>. \u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fwww.britannica.com\u002Fscience\u002Fcalendar\u002FThe-early-Roman-calendar\" rel=\"noopener nofollow\">https:\u002F\u002Fwww.britannica.com\u002Fscience\u002Fcalendar\u002FThe-early-Roman-calendar\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fli>\n\u003Cli>Britannica Editors. Julian calendar. \u003Cem>Encyclopaedia Britannica\u003C\u002Fem>. \u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fwww.britannica.com\u002Fscience\u002FJulian-calendar\" rel=\"noopener nofollow\">https:\u002F\u002Fwww.britannica.com\u002Fscience\u002FJulian-calendar\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fli>\n\u003Cli>Britannica Editors. January; March; July; August. \u003Cem>Encyclopaedia Britannica\u003C\u002Fem>. \u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fwww.britannica.com\u002Ftopic\u002FJanuary\" rel=\"noopener nofollow\">https:\u002F\u002Fwww.britannica.com\u002Ftopic\u002FJanuary\u003C\u002Fa> · \u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fwww.britannica.com\u002Ftopic\u002FMarch-month\" rel=\"noopener nofollow\">https:\u002F\u002Fwww.britannica.com\u002Ftopic\u002FMarch-month\u003C\u002Fa> · \u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fwww.britannica.com\u002Ftopic\u002FJuly\" rel=\"noopener nofollow\">https:\u002F\u002Fwww.britannica.com\u002Ftopic\u002FJuly\u003C\u002Fa> · \u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fwww.britannica.com\u002Ftopic\u002FAugust-month\" rel=\"noopener nofollow\">https:\u002F\u002Fwww.britannica.com\u002Ftopic\u002FAugust-month\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fli>\n\u003Cli>Britannica Editors. Ten days that vanished: the switch to the Gregorian calendar. \u003Cem>Encyclopaedia Britannica\u003C\u002Fem>. \u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fwww.britannica.com\u002Fstory\u002Ften-days-that-vanished-the-switch-to-the-gregorian-calendar\" rel=\"noopener nofollow\">https:\u002F\u002Fwww.britannica.com\u002Fstory\u002Ften-days-that-vanished-the-switch-to-the-gregorian-calendar\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fli>\n\u003Cli>Britannica Editors. Chronology: Christian era; Christian Era. \u003Cem>Encyclopaedia Britannica\u003C\u002Fem>. \u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fwww.britannica.com\u002Ftopic\u002Fchronology\u002FChristian\" rel=\"noopener nofollow\">https:\u002F\u002Fwww.britannica.com\u002Ftopic\u002Fchronology\u002FChristian\u003C\u002Fa> · \u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fwww.britannica.com\u002Ftopic\u002FChristian-Era\" rel=\"noopener nofollow\">https:\u002F\u002Fwww.britannica.com\u002Ftopic\u002FChristian-Era\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fli>\n\u003Cli>time.ir (مرکز تقویم و ساعت ایران). تاریخ امروز به سه تقویم، بازدید ۹ مهر ۱۴۰۵. \u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fwww.time.ir\" rel=\"noopener nofollow\">https:\u002F\u002Fwww.time.ir\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fli>\n\u003Cli>روزنامهٔ جوان (۱۲ فروردین ۱۳۹۳). تقویم ایران چه زمانی هجری شمسی شد؟ (متن قانون ۱۱ فروردین ۱۳۰۴). \u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fwww.javanonline.ir\u002Ffa\u002Fnews\u002F639041\" rel=\"noopener nofollow\">https:\u002F\u002Fwww.javanonline.ir\u002Ffa\u002Fnews\u002F639041\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fli>\n\u003C\u002Fol>\n",{"title":30,"description":31,"canonical":32,"og_image":22},"تقویم میلادی چیست؟ تاریخچه، ماه‌ها و سال کبیسه","تقویم میلادی چیست و چرا گریگوری‌اش می‌نامند؟ از تقویم رومی و ژولینی تا اصلاح ۱۵۸۲، قاعدهٔ سال کبیسه، ماه‌ها و فرقش با تقویم شمسی و قمری را با منبع بخوان.","https:\u002F\u002Fyadetbemoone.ir\u002Fblog\u002Fتقویم-میلادی-چیست",[34,38,41,44,47,50,53,56,59,62],{"level":35,"id":36,"text":37},2,"heading-1","تقویم میلادی دقیقاً چیست؟",{"level":35,"id":39,"text":40},"heading-2","قاعدهٔ کبیسه و ماه‌ها چطور است؟",{"level":35,"id":42,"text":43},"heading-3","پیش از میلادی: تقویم رومی و ژولینی",{"level":35,"id":45,"text":46},"heading-4","چرا در ۱۵۸۲ اصلاحش کردند؟",{"level":35,"id":48,"text":49},"heading-5","سال‌های میلادی را از کجا می‌شمریم؟",{"level":35,"id":51,"text":52},"heading-6","تقویم میلادی چطور فراگیر شد؟",{"level":35,"id":54,"text":55},"heading-7","تقویم میلادی با شمسی و قمری چه فرقی دارد؟",{"level":35,"id":57,"text":58},"heading-8","ایرانی‌ها کجا با تقویم میلادی روبه‌رو می‌شوند؟",{"level":35,"id":60,"text":61},"heading-9","محدودیت‌ها و چیزهایی که روشن نیست",{"level":35,"id":63,"text":64},"heading-10","منابع",[66,73,82],{"slug":67,"title":68,"excerpt":69,"category":70,"tags":71,"author_name":17,"published_at":72,"jalali_date":19,"jalali_long":20,"gregorian_date":21,"featured_image_url":22,"reading_minutes":23,"reading_minutes_fa":24,"comments_count":25,"comments_count_fa":26,"is_featured":27},"تقویم-عبری","تقویم عبری چیست؟ ماه‌ها، سال ۵۷۸۷ و مناسبت‌ها به تاریخ شمسی","تقویم عبری (تقویم یهودی) قمری‌خورشیدی است: ماه‌هایش با ماه نو شروع می‌شود، هر ۱۹ سال هفت ماه کبیسه می‌گیرد، سال‌ها را از آفرینش می‌شمارد و هر روزش از غروب آغاز می‌شود. ماه‌ها و مناسبت‌های بزرگ را با تاریخ شمسی ببین.",{"slug":9,"name":10},[],"2026-10-01T20:57:18+00:00",{"slug":74,"title":75,"excerpt":76,"category":77,"tags":78,"author_name":17,"published_at":79,"jalali_date":19,"jalali_long":20,"gregorian_date":21,"featured_image_url":22,"reading_minutes":80,"reading_minutes_fa":81,"comments_count":25,"comments_count_fa":26,"is_featured":27},"تقویم-ایران-باستان","تقویم ایران باستان؛ ماه‌ها، روزها و سال‌شماری پیش از اسلام","ایران پیش از اسلام فقط یک تقویم نداشت: تقویم هخامنشی با ماه‌هایی به نام کار و فصل، تقویم زرتشتی با سی روز نام‌دار و پنج روز اضافه، سال‌شماری یزدگردی و در پایان تقویم جلالی. آنچه می‌دانیم و آنچه محل بحث است.",{"slug":9,"name":10},[],"2026-10-01T20:57:13+00:00",11,"۱۱",{"slug":83,"title":84,"excerpt":85,"category":86,"tags":87,"author_name":17,"published_at":88,"jalali_date":19,"jalali_long":20,"gregorian_date":21,"featured_image_url":22,"reading_minutes":89,"reading_minutes_fa":90,"comments_count":25,"comments_count_fa":26,"is_featured":27},"تقویم-چینی-چیست","تقویم چینی چیست؟ ماه‌ها، سال‌های حیوانی و سال نو","تقویم چینی قمری‌خورشیدی است: ماه‌هایش با ماه آسمان شمرده می‌شود و ماه کبیسه سال را با فصل‌ها هماهنگ می‌کند. دوازده حیوان، چرخهٔ ۶۰ ساله و قاعدهٔ سال نو را بخوان؛ و بدان «تقویم چینی تعیین جنسیت» چه ربطی به آن دارد.",{"slug":9,"name":10},[],"2026-10-01T20:57:08+00:00",9,"۹",{"slug":92,"title":93},"تقویم-هجری-قمری-چیست","تقویم هجری قمری چیست؟ پیشینه و شمارش ماه‌ها و روزها",{"slug":83,"title":84}]