نوروز در ایران باستان؛ از تخت جمشید تا جشن امروز
نوروز در ایران باستان چه سندی دارد؟ از نقشبرجستههای تخت جمشید و ویس و رامین تا ساسانیان و داستان جمشید در شاهنامه؛ و راهی که این جشن تا نوروز امروز آمده.
موضوع
۱۸ نوشته
نوروز در ایران باستان چه سندی دارد؟ از نقشبرجستههای تخت جمشید و ویس و رامین تا ساسانیان و داستان جمشید در شاهنامه؛ و راهی که این جشن تا نوروز امروز آمده.
سال ۱۴۰۶ شمسی سال گوسفند (بز) است و از ۱ فروردین ۱۴۰۶ (۲۱ مارس ۲۰۲۷) شروع میشود. جدول حیوان سال تولد از ۱۳۵۰ تا ۱۴۲۰، و توضیح اینکه چرا متولدان بهمن و اسفند در تقویم چینی و در حساب سال شمسی ممکن است دو حیوان متفاوت بگیرند.
سال ۱۴۰۶ نزدیک ساعت ۲۳:۵۵ شب شنبه ۲۹ اسفند ۱۴۰۵ تحویل میشود و یکشنبه ۱ فروردین (۲۱ مارس ۲۰۲۷) روز اول سال است. ساعت تحویل به وقت شهرهای دیگر، تعطیلات نوروز با روز هفته و حیوان سال ۱۴۰۶ هم در همین نوشته آمده.
آذر نهمین ماه سال و واپسین ماه پاییز است و نامش یعنی «آتش»؛ نامی که از اوستا تا امروز رسیده است. اینجا میخوانی آذر یعنی چه، در سال کجا میایستد و با آذر جشن و شب یلدا چه نسبتی دارد.
آبان هشتمین ماه سال و دومین ماه پاییز است و نامش یعنی «آبها»؛ نامی که با آناهیتا، ایزدبانوی آبها، گره خورده است. اینجا میخوانی آبان یعنی چه، در سال کجا میایستد و جشن آبانگان چه آیینی دارد.
مهر هفتمین ماه سال و نخستین ماه پاییز است و نامش از ایزد پیمان و روشنایی در باورهای کهن ایرانی میآید. اینجا میخوانی مهر یعنی چه، این ماه در سال کجا میایستد و جشن مهرگان چه داستانی دارد.
شهریور ششمین ماه سال و واپسین ماه تابستان است؛ از اوستایی خشتره ویریه به معنی کشور و شهریاری برگزیده. اینجا میخوانی شهریور نگهبان چه بود، شهریورگان چه جشنی است و این ماه در سال کجا میایستد.
مرداد پنجمین ماه سال و دومین ماه تابستان است؛ شکل درست نامش «امرداد» است، از اوستایی امرتات به معنی بیمرگی و جاودانگی. اینجا میخوانی الف اولش کجا رفت، امرتات نگهبان چه بود و مردادگان چه جشنی است.
تیر چهارمین ماه سال و نخستین ماه تابستان است و نامش از تیشتر، ایزد باران در باورهای کهن ایرانی، میآید. اینجا میخوانی تیشتر که بود، تیرگان چه جشنی است و تیر در تقویم کجا میایستد.
خرداد سومین و آخرین ماه بهار است؛ نامش یعنی «تمامیت و کمال» و از نگهبان آب میآید. اینجا میخوانی این نام از کجا آمده، خرداد در سال کجاست و چه پیوندی با آب و باران دارد.
اردیبهشت دومین ماه سال و قلب بهار است؛ نامش یعنی «بهترین راستی» و از نگهبان آتش میآید. اینجا میخوانی این نام از کجا آمده، اردیبهشت در سال کجاست و چه پیوندی با آتش و نوروز دارد.
فروردین نخستین ماه سال و ماه نوروز است؛ نامش یعنی «ماه فروهرها». اینجا میخوانی این نام از کجا آمده، فروردین در سال کجاست و چه اسطورهها و نکتههایی دارد.